Tekst źródłowy strony Zgromadzenia żeńskie

==Zgromadzenia żeńskie w diecezji katowickiej==
[[Grafika:Elzbietankiszpital4.jpg|right|thumb|Szpital ss. elżbietanek w Katowicach]]
[[Grafika:Bogucice jadwizanki 1.jpg|right|thumb|Klasztor ss. jadwiżanek w Bogucicach]]
[[Plik:Karmel_kat1.jpg|right|thumb|Klasztor ss. Karmelitanek Bosych w Katowicach]]
[[Grafika:Chelm sluzebniczki.jpg|thumb|Klasztor ss. służebniczek w Chełmie|right]]

Zgromadzenia żeńskie mają w [[Archidiecezja Katowicka|diecezji katowickiej]] nie mniejsze zasługi jak zgromadzenia męskie i podobnie jak one przeżywały wszystkie koleje losu w państwie pruskim. W spuściźnie po [[Diecezja wrocławska|diecezji wrocławskiej]] diecezja katowicka przejęła kilka zgromadzeń zakonnych, z których najliczniejsze były dwa: [[boromeuszki]] i [[Siostry Służebniczki Najświętszej Maryi Panny|służebniczki]]. Pierwsze zostały sprowadzone do parafii górnośląskich przez duszpasterzy z uwagi na swoje zaangażowanie w służbie chorym w szpitalach oraz w ramach tzw. ambulatoryjnej opieki prowadzonej na terenie parafii. Pierwszy klasztor sióstr boromeuszek powstał w Nysie w 1848 roku Na zaproszenie [[Diepenbrock Melchior|bpa wrocławskiego Melchiora Diepenbrocka]] przybyły by pomagać w akcji niesienia pomocy w czasie wielkiej klęski głodu, jaka zapanowała na Śląsku. Szybko rozwijające się zgromadzenie, mimo przeciwności, jaki przyniosło ustawodawstwo [[kulturkampf|kulturkampfu ]] zaowocowało licznymi założeniami. W 1923 roku boromeuszki na Śląsku posiadały trzy prowincję, w tym jedna obejmująca teren diecezji katowickiej, z domem macierzystym w Cieszynie. 

W chwili '' otwarcia '' na terenie diecezji katowickiej boromeuszki na jej terenie posiadały 52 placówki, w których przeciętnie pracowało na różnych stanowiskach ( opiekunki chorych, pielęgniarki, opiekunki dzieci) od 5 do 15 sióstr. Najwięcej sióstr przebywało w domu macierzystym w Cieszynie (80 sióstr, 33 nowicjuszki, 25 kandydatki). 

W 1939 roku dom prowincjalny z Cieszyna został przeniesiony do Rybnika, a po zakończeniu wojny z dniem 1 lipca 1945 klasztor w Mikołowie stał się Domem Generalnym wydzielonej gałęzi ss. Boromeuszek. Jak odnotował schematyzm w 1947 roku, rybnicki dom nadal był zajęty przez Urząd Bezpieczeństwa. W 1947 roku siostry boromeuszki posiadały na terenie diecezji 56 placówek i pracowały w ochronkach, domach starców i szpitalach własnych (Mikołów) jak i innych przejętych przez państwo. 

Drugim równie licznym zgromadzeniem żeńskim obecnym w diecezji katowickiej były siostry służebniczki. Zgodnie z celem, jaki wyznaczył im założyciel [[Bł. Edmund Bojanowski|Edmund Bojanowski]] (późniejszy błogosławiony) zajmowały się głównie prowadzeniem ochronek dla dzieci, ale również pracują obecnie jako pielęgniarki (Panewniki), pielęgniarki ambulatoryjne posługując osobom samotnym, starszym i potrzebującym pomocy medycznej. W 1928 roku na terenie w ówczesnej diecezji katowickiej służebniczki z gałęzi śląskiej (Leśnickiej) posiadały 30 placówek, z których najstarszym był dom w Skrzyszowie. Po zakończeniu wojny liczba placówek wynosiła 45, z tym, że zmianie uległ główny cel posługi. Z biegiem czasu, między innymi zgodnie z reformą oświaty forsowaną przez władze komunistyczne, siostry służebniczki pozbawiono wpływu na dzieci przez upaństwowienie wszystkich dotychczasowych ochronek prowadzonych przez siostry. 

Mniej placówek, chociaż równie zasłużone dla społeczności katolickiej, posiadały siostry [[elżbietanki]] pracujące głównie w szpitalach (1928 – 7 placówek, 4 szpitale), [[jadwiżanki]] (5 placówek, w tym zakład wychowawczy w Bogucicach – 33 siostry). Po reorganizacji sieci diecezjalnej w Polsce okrojeniu obszaru diecezji, w 1993 roku najwięcej placówek w archidiecezji katowickiej posiadały boromeuszki - 34 placówki, służebniczki - 30, elżbietanki 14, jadwiżanki - 9. W sumie na terenie archidiecezji mamy obecnie 21 zakonów i zgromadzeń zakonnych. Większość z nich realizuje swoje powołanie w zgromadzeniach czynnych, angażując się w pracy o charakterze duszpasterskim jako katechetki. Prowadzą ochronki i sierocińce, kierują szpitalami lub wchodzą w skład personelu szpitalnego. Niektóre z nich z nich obejmują troską kobiety zagrożone prostytucją, bezdomnością, prowadzą kuchnie dla bezdomnych, domy samotnej matki itp. Kontemplacyjne życie w wielkomiejskim gwarze prowadzą siostry [[Mniszki Bose Zakonu Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel|karmelitanki]] (Katowice) i wizytki [[wizytki]] ( Rybnik). Radykalne zmiany ustrojowe, jakie zaszły w Polsce po 1989 roku, tendencje laicyzacyjne oraz czynniki demograficzne wnoszą do życia zakonnego zagrożenia, które niestety skutkują zamykaniem niektórych placówek zakonnych.

==Bibliografia==
T. Kasperek, Rozwój i działalność żeńskich  zgromadzeń zakonnych w diecezji katowickiej,  NPrz. 44 (1975), s. 209-228.

----

Cd. [[Plik:Book.png|30px|left]] czytaj: [[Błogosławieni: ks. Józef Czempiel i ks. Emil Szramek]] |  [[Spis treści|Powrót do spisu treści]] 

[[Kategoria:Podręcznik|Zgromadzenia żeńskie]]
[[Kategoria:Zakony i zgromadzenia]]