Parafia św. Józefa w Józefce

Z E-ncyklopedia, Historia Kościoła na Śląsku
Skocz do: nawigacja, szukaj

Według najstarszych źródeł osada Józefka, rozciągająca się po obu stronach Brynicy, powstała w XII wieku. Jest to teren położony między Niezdarą a Piekarami Śląskimi. Józefka była kiedyś nazywana Brzezinkami i od początku należała do parafii św. Małgorzaty w Bytomiu. Mieszkańcy wsi zajmowali się wyrębem drzew i rolnictwem, gdyż gleba na tym terenie była bardzo żyzna. Z przekazów historycznych wynika, że po pewnym czasie osadę włączono do parafii Świętych Apostołów Piotra i Pawła w Kamieniu. Należała do niej do 1303 roku.

Od początku XIV wieku mieszkańcy Józefki zaczęli chodzić na msze św. do parafii Imienia NMP i św. Bartłomieja w Piekarach Śląskich. Włączyli się też do budowy kościoła piekarskiego. Jednak osada Józefka jest oddalona od bazyliki o ok. 3 km, dlatego w 1898 roku jej mieszkańcy postanowili na własnym terenie wybudować kaplicę.

Autorem planu kaplicy, którą zaczęto wznosić przy postawionym krzyżu, został Józef Frasek. Budowę obiektu ostatecznie zatwierdzono 19 kwietnia 1900, a wszystkie koszty jego postawienia ponieśli mieszkańcy Józefki. Temu przedsięwzięciu patronowali proboszcz piekarski ks. Karol Nerlich oraz hrabia Łazarz Henckel von Donnersmarck z Nakła Śląskiego. Kaplica zbudowana z czerwonej cegły, którą miejscowi rolnicy zwozili z katowickiej cegielni, została utrzymana w stylu neogotyckim. W prezbiterium ustawiono skromny ołtarz z obrazem olejnym przedstawiającym św. Józefa. Po obu stronach umieszczono figury świętych. Na ścianach bocznych kaplicy zawieszono stacje Drogi Krzyżowej. Kaplicę 28 maja 1901 poświęcił ks. Hugon Kinzer. Od tego momentu, w określone dni były tutaj odprawiane msze św. i nabożeństwa.

W 1941 roku powstały pierwsze plany utworzenia w Józefce lokalii. 6 maja 1943 ówczesny wikariusz generalny ks. Franciszek Woźnica lokalistą przy miejscowej kaplicy mianował ks. Józefa Smandzicha. Z biegiem czasu, gdy na osiedlu Wieczorka przybywało mieszkańców obiekt okazał się za mały w stosunku do potrzeb. W 1946 roku dobudowano do niego zakrystię. 12 października 1956 odnowiono lokalię w Józefce, a nowym lokalistą został ks. Jerzy Pietrucha. 21 marca 1958 otrzymał on nominację na rektora. 1 kwietnia tegoż roku erygowano w Józefce parafię. W lutym 1969 roku wspólnota otrzymała od władz wojewódzkich oficjalne pozwolenie na rozbudowę kaplicy. W 1969 roku nowym proboszczem został ks. Józef Klemens, który rozpoczął starania o budowę kościoła na osiedlu Wieczorka, ale nie otrzymał na to zgody. Władze zgodziły się natomiast, żeby powstał kościół na miejscu starej neogotyckiej kaplicy. Budowę rozpoczęto 2 listopada 1974.

Autorem projektu kościoła został Adam Lisik z Chorzowa. Funkcję kierownika budowy pełnił Franciszek Klimek. W styczniu 1976 roku zaczęto rozbiórkę kaplicy św. Józefa. Na jej miejscu powstawał nowy kościół. Budowano go systemem gospodarczym. Inwestycję wspierały: dekanat piekarski, kilkanaście innych parafii (m.in. Dobieszowice, Bobrowniki, Rogoźnik) oraz kolekta wiernych. Prace zakończono w 1976 roku. 12 grudnia tegoż roku kościół poświęcono. Jego wnętrze zaprojektował Zygmunt Brachmański.

12 czerwca 1979 pierwszym wikariuszem ekonomem został ks. Rajmund Machulec, później mianowany proboszczem. W latach 80. upiększano kościół oraz czyniono starania o nabycie terenu pod projektowany cmentarz. W 1985 roku, po długich staraniach proboszcza, Urząd Miasta Piekary Śląskie wydał zgodę na budowę nowego probostwa przy kościele pw. św. Józefa. Prace budowlane rozpoczęto 5 maja 1986, a zakończono je dopiero w 1995 roku. W 1986 roku parafia otrzymała zgodę na wybudowanie cmentarza wraz z kaplicą i domem gospodarczym. Kolejną inwestycją stała się budowa kaplicy cmentarnej. Jej projekt wykonał Romuald Malina. 21 listopada 1991 - po czterdziestu latach - poświęcono krzyż przed kościołem, który został odnowiony w pracowni "Schefer" w Piekarach Śląskich. W tym samym roku ukazał się pierwszy numer gazetki parafialnej "Głos Józefa". Inicjatorem i zarazem pierwszym redaktorem periodyku został ks. Korneliusz Nóżka. W 1992 roku parafia św. Józefa obchodziła 50. rocznicę męczeńskiej śmierci ks. Józefa Czempiela urodzonego w Józefce. Parafianie z tej okazji wyjechali do Warszawy, aby 13 czerwca 1999 wziąć udział we mszy św. beatyfikacyjnej 108 męczenników II wojny światowej, wśród których był też ks. Józef Czempiel. 20 czerwca 1999 poświęcono tablicę pamiątkową ku czci błogosławionego, umieszczoną na frontonie kościoła. Od 29 października 2000 ks. Czempiel stał się orędownikiem rodzin parafii i w każdy pierwszy czwartek miesiąca odprawiane jest nabożeństwo ku czci błogosławionego Józefa oraz św. Józefa, patrona parafii. Z okazji 45-lecia istnienia wspólnoty Dawid Sojda założył stronę internetową, na której zamieszczane są informacje dotyczące życia parafii św. Józefa. 31 sierpnia 2005 ks. Machulec przeszedł na emeryturę, a jego miejsce zajął ks. Andrzej Tatarczyk. Od 2014 roku urząd proboszcza sprawuje ks. Grzegorz Brzyszkowski.

Proboszczowie

Bibliografia

Dekret erekcyjny kuracji pod wezwaniem św. Józefa w Piekarach Śl.- Józefce, WD 1958, nr 4, s. 81; J. Garus, Parafia św. Józefa w Piekarach Józefce, mps w Bibliotece WTL UŚ w Katowicach; Schematyzm (1993); Kronika parafii św. Józefa w Piekarach Śląskich–Józefce; Sz. Babuchowski, Sąsiadka bazyliki. Parafia św. Józefa w Piekarach Śl. Józefce, GN 2004, nr 36, (dodatek katowicki), s. 8.