Muża Anastazy

Z E-ncyklopedia, Historia Kościoła na Śląsku
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Muża Anastazy (1886-1969), proboszcz w Piotrowicach

Muza Anastazy.jpg

Urodził się 18 sierpnia 1886 w miejscowości Kuźnica na Półwyspie Helskim. Jego rodzicami byli Antoni (rybak) i Marianna z d. Budzisz (właścicielka pensjonatu). Został ochrzczony w kościele parafialnym w Jastarni. Uczęszczał do szkół w Kuźnicy i Wejherowie. Mając 16 lat podjął pracę zarobkową w szpitalu. Tam zetknął się ze Zgromadzeniem Salezjanów. Wstąpił do ich zgromadzenia w Oświęcimiu (1904), tam ukończył niższe seminarium duchowne, wyższe zaś w Taniskim Gradzie k. Ljublany w Słowenii. Pełnił funkcję nauczyciela w domach salezjańskich we Włoszech. Równocześnie studiował na Papieskim Fakultecie Teologicznym w Turynie, gdzie doktoryzował się broniąc 7 lipca 1916 napisanej po łacinie pracy doktorskiej "O istocie Trójcy Świętej". Święcenia kapłańskie przyjął 19 marca 1916 w Foglizzo we Włoszech. Mszę św. prymicyjną odprawił w Święto Wniebowzięcia NMP w Jastarni. Po prymicjach posługiwał w domu zakonnym w Aleksandrowie Kujawskim.

W 1924 roku z inicjatywy ks. Augusta Hlonda opuścił zgromadzenie i został inkardynowany do Administracji Apostolskiej Śląska Polskiego. Pełnił posługę wikariusza w Katowicach w Parafii Mariackiej i Mysłowicach. W 1926 roku został przeniesiony do Mikołowa z zadaniem wybudowania kościoła w Piotrowicach Śląskich. Z myślą awansu na proboszcza nowej parafii podjął się tego zadania i dopóki miał nadzieję na urzeczywistnienie swoich planów budowa nowego kościoła postępowała sprawnie. Zniechęcił się po piśmie z dnia 20 kwietnia 1930 wystosowanym do niego przez bpa A. Lisieckiego, który poinformował go, że na stanowisko proboszcza w Piotrowicach jest przewidziany inny kandydat. Wówczas tempo prac budowlanych przy wznoszeniu nowego obiektu sakralnego znacznie spadło. Ks. Muża zgłosił swoją kandydaturę na stanowisko proboszcza w Lyskach. Już po śmierci biskupa, listem ks. Wilhelma Kasperlika z 12 sierpnia 1930 został zachęcony do kontynuowania budowy. Została ona ukończona 26 października 1930; nowy prowizoryczny jeszcze kościół został poświęcony NSPJ.

W 1931 roku ks. Muża został proboszczem parafii, która objęła Piotrowice, Ochojec i tzw. Kostuchnę Piotrowicką. Założył Sodalicję Mariańską, Arcybractwo Matek Chrześcijańskich, Stowarzyszenie Mężów Katolickich, Stowarzyszenie Młodzieży Polskiej, Stowarzyszenie Pań św. Wincentego a' Paulo. Przyczynił się do zintegrowania ludności miejscowej z napływową (pracownikami urzędów i instytucji wojewódzkich w Katowicach), która zasiedlała nowo wybudowane osiedla piotrowickie. Za działalność tę z inicjatywy wojewody śląskiego Michała Grażyńskiego został odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi.

2 listopada 1939 został aresztowany i osadzony w więzieniu przy ul. Mikołowskiej w Katowicach. Po trzech miesiącach, za kaucją złożoną przez jednego z katowickich Niemców, pod warunkiem opuszczenia Piotrowic, został uwolniony. Decyzją bpa S. Adamskiego został administratorem parafii NSPJ w Koszęcinie. Do Piotrowic powrócił 31 października 1946. W 1947 roku założył parafialny oddział Caritas, w 1949 roku bibliotekę parafialną. Krytycznie odnosił się do sytuacji politycznej w Polsce. W 1956 roku został mianowany radcą duchownym. W związku z chorobą nowotworową oka, w 1968 roku zrezygnował z probostwa, leczył się w Instytucie Onkologicznym w Gliwicach. Zmarł 8 października 1969 w Piotrowicach i tam został pochowany.

Bibliografia

AAKat, Akta personalne ks. Anastazego Muży; Schematyzm 1924-1947; Martyrologium, s. 195; Skworc, Budownictwo kościołów, s. 131; A. Steuer, Ksiądz Anastazy Muża (1886-1969), [w:] Górny Śląsk i Pomorze dwa symbole niezależności Drugiej Rzeczypospolitej, Bytom 1996, red. M. Mroczko, s. 221-224; Tenże, Muża Anastazy (hasło), [w:] Słownik biograficzny ziemi pszczyńskiej, s. 192-193; WD 1926, nr 7, s. 48; 1928, nr 7, s. 50; 1931, nr 10, s. 122; W. Musialik, W kręgu polityki i władzy, s. 149; A. Steuer, Muża Anastazy (hasło), [w:] Słownik biograficzny katolickiego duchowieństwa śląskiego XIX i XX wieku, red. J. Pater, Katowice 1996, s. 288-289; E. Kownacka, Anastazy Muża - pierwsze powołanie kapłańskie z Rybaków, "Rocznik Helski" 2005, s. 66-69.